islom-instituti@umail.uz         71-227-42-37
#Мақолалар

Tag

“Хатти Бобурий” ёзуви

Заҳириддин Муҳаммад Бобур деганда кўз олдимизда нафақат буюк саркарда ва давлат арбоби, балки нозиктаъб шоир ва қомусий олим гавдаланади. Унинг илмий мероси ичида алоҳида ўрин тутган, аммо асрлар давомида кўпчилик учун сирли бўлиб келган хазиналардан бири — «Хатти Бобурий» бўлиб, Заҳириддин Муҳаммад Бобур ихтиро қилган хат тури ҳисобланади. «Хатти Бобурий» кўплаб тадқиқотчилар эътиборини тортиб келган. Шарқшунослардан А.Бевериж, С.Азимжонова, Собир Муҳаммад, М.Ҳеравий, Али Алпарслон, Г.Маоний ва бошқалар «Хатти Бобурий» тўғрисида ўз фикрларини билдирганлар. Жумладан филолог олим Ўктам Султонов ўз тадқиқотларида ушбу алифбонинг моҳиятини янги қирраларини очиб берган. XVI асрда туркий тиллар ривожланиши янги босқичга чиққан эди. Ўша даврда қўлланилган араб ёзуви туркий тилнинг товуш тизимини, хусусан, унли товушларни тўлиқ ифодалай олмасди. Бобур Мирзо мана шу бўшлиқни тўлдириш, ёзувни соддалаштириш ва халқ учун тушунарли қилиш мақсадида 1504 йили 20 ёшида Қобулда янги алифбо — «Хатти Бобурий»ни ёхуд хатти шоҳий[1] деб аталувчи ёзув турини ихтиро қилди. Ўктам Султонов таъкидлаганидек, бу шунчаки ҳарфлар йиғиндиси эмас, балки туркий тилнинг ички имкониятларини юзага чиқаришга қаратилган илк жиддий тил ислоҳоти эди. Бу ёзув ўнгдан чапга қараб ёзилади. У бошқа ёзув тизимлари билан боғлиқ эмасдек туюлса-да, мавжуд намуналар унинг араб абжад тизимининг махфий коди (шифри) бўлиши мумкинлигини кўрсатади... - Ё.Бухарбаев ТИИ Ёшлар масалалари ва маънавий-маърифий ишлар бўйича проректор

Исломда биродарлик — бирдамлик ва ҳамжиҳатлик асосидир

Ислом дини инсонни фақат ибодатга чорлаб қолмай, балки уни жамият ичида меҳр-оқибатли, адолатли, самимий ва ҳамжиҳат бўлиб яшашга ҳам ўргатади. Чунки инсон ёлғиз яшаш учун эмас, балки бир-бирини тушуниб, қўллаб-қувватлаб, яхшиликда ҳамкор бўлиб яшаш учун яратилган. Шунинг учун ҳам Исломда биродарлик тушунчаси жуда муҳим ўрин эгаллайди. Исломда биродарлик — бу фақат қон-қариндошлик билан чекланадиган алоқа эмас. У иймон, тақво ва инсонийлик асосида шаклланадиган, қалбларни бирлаштирадиган муқаддас риштадир. Бу биродарлик инсонларни бир-бирига яқинлаштиради, уларнинг орасидаги душманлик, ҳасад, адоват ва ғазабни йўқотади. - Тошкент ислом институти 2-курс талабаси Тоҳирбек РАҲМОНОВ

Аллоҳ таолони зикр қилиш

Зикр нафсни поклайдиган ва ахлоқни сақлайдиган энг кучли амаллардан бири ҳисобланади. Банданинг тили учун Қуръон тиловатидан кейинги энг афзал ибодат Аллоҳ таолони зикр қилишдир. Зикр орқали банда Аллоҳ таолога ихлос билан дуо қилади ва ҳожатларини сўрайди. - Тошкент ислом институти талабаси Сохиба РАХМАНОВА

Жамоат транспортида одоб: рул, тутқич ва телефон орасида йўқолган иймон

Бугунги жамоат транспорти – сабр мактаби бўлиши керак эди. Аммо у кўпинча асаб бозори, одоб синови эмас, балки иймоннинг йиқиладиган жойига айланмоқда. Автобус ёки маршруткага чиққан заҳоти айримлар гўё барча ахлоқий мажбуриятлардан “тушиб қолгандек” бўлади. - Жаъфархон СУФИЕВ, ТИИ Модуль таълим тизими талабаси, Тўрақўрғон туман “Исҳоқхон тўра” жоме масжиди имом-хатиби

Инсонларга меҳр муҳаббатли бўлиш, ислом одобидир

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг даврларида бир қора аёл масжидни супуриб юрар эди.  У вафот қилганида саҳобалар унинг вафотини унча катта бўлмаган бир иш деб, ўзлари жаноза намозини ўқиб кўмишди. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам унинг вафот этганини эшитгач саҳобаларга дедилар: -Унинг вафот этганини менга айтсангиз бўлмасмиди? Унинг қабрини менга кўрсатинг! - ТИИ Модуль таълим тизими талабаси, Тўрақўрғон туман “Исҳоқхон тўра” жоме масжиди имом-хатиби Жаъфархон СУФИЕВ
1 2 3 219