Ўрта Осиёга ислом дини билан бирга кириб келган араб ёзувидан олдин ҳам мазкур минтақаларда ёзувлар мавжуд бўлиб, ундан тўлиғича фойдаланиб келинар эди. “Бу ёзувлар ўз системасига кўра, асосан, фонографик – ҳарф-товуш ёзувидан иборат бўлган.”[1] Қадимги туркий битикларда Биринчи ва Иккинчи турк хоқонликлари даврида (VI-VIII юз йилликлар) яшаган туркий халклар “кўк турклар"[2] деб аталиб, улар қўллаган ёзувни “кўк турк алифбоси” деб аталган. Шунингдек, “қадимги Хоразм ёзуви”, “Суғд ёзуви”, “Парфиона ёзуви”, “Моний ёзуви”, “браҳма ёзуви”, “сурёний ёзуви”, “уйғур ёзуви”. Бу ёзувда ёзадиган хаттотларга Амир Темур ҳам алоҳида эътибор қаратган. - Ёқуб БУХАРБАЕВ, Имом Бухорий номидаги Тошкент ислом институти “Тиллар” кафедраси катта ўқитувчиси, Алишер Навоий номидаги Тошкент Давлат ўзбек тили ва адабиёти университети мустақил тадқиқотчиси
Девоний хаттотлик араб хаттотлигининг замонавий ҳаётимизнинг бир қисми ҳисобланган енг муҳим турларидан бири ҳисобланади, чунки у юмшоқлик ва мослашувчанлик билан ажралиб туради, таъсирчанликдан йироқ, оқимга қодир, рақс уйғунлигида ўз доирасини кенгайтиради. гўзалликнинг ажойиб қиёфасини шакллантириш учун расмнинг...- Тошкент ислом институти талабаси Байджанов Абдур-Рошид
У ҳолда “Настаълиқ” сўзини тахминан “ҳарфлари бир-бирига осиб қўйилган янги хат” деб талқин қилиш мумкин. Дарҳақиқат, дастлабки даврларда бу хат “насх-таълиқ” деб юритилган. Кейинчалик, бу икки сўз ўзаро бирикиб, “х” ҳарфи орадан тушиб колган ва ягона сўз сифатида “настаълиқ” деб юритила бошлаган... - ТИИ 4-курс талабаси Ҳабибуллаев Шайхназар
Исҳоқхон Ибратнинг тилшунослик фани соҳасида чуқур билимга эга эканлиги мазкур асарида намоён бўлган. Асарда энг ибтидоий – пиктографик ёзувлардан кейин вужудга келган финикия, яҳудий, сурия, араб, юнон, форс, хитой, славян, санскрит, ҳинд, арман, лотин, грузин, уйғур ва бошқа қирқдан ортиқ жаҳон ёзувлари, уларнинг келиб чиқиши, тараққиёти ҳақида маълумот берилган, бу ёзувлардан, алфавитлардан намуналар кетирилган... - 4-курс талабаси Ўрозов Алишер
